Alergicy często słyszą, że powinni pozbyć się dywanów z domu. Ale czy każdy dywan rzeczywiście stanowi dla nich zagrożenie? Wbrew obiegowym opiniom kwestia ta nie jest tak jednoznaczna. Co więcej, odpowiednio dobrany dywan może nawet poprawić jakość powietrza w pomieszczeniu. W tym poradniku wyjaśniamy, na co tak naprawdę reagują osoby ze skłonnościami do uczuleń, które materiały są bezpieczne oraz jaki dywan dla alergika sprawdzi się najlepiej.
Czy dywany wywołują alergie?
Przekonanie, że dywany nie są odpowiednie dla alergików, to jeden z najczęściej powielanych mitów wnętrzarskich. W rzeczywistości sama tkanina dywanu nie jest alergenem i nie wywołuje reakcji alergicznych u zdrowych osób. Problemem mogą być natomiast zanieczyszczenia gromadzące się we włóknach, takie jak roztocza kurzu domowego, ich odchody, martwy naskórek czy pyłki roślin. Dywany często zawierają też barwniki, kleje lub środki konserwujące, które u osób bardzo wrażliwych mogą powodować podrażnienia skóry lub dróg oddechowych.
W przypadku osób uczulonych na naturalną wełnę lub lateks (stosowany czasem w spodach lub podkładach dywanów), lepiej wybierać dywany z włókien syntetycznych, które nie uczulają i są łatwe w utrzymaniu czystości.
Dywany pod lupą badań naukowych
Związek między dywanami a alergią jest bardziej złożony, niż powszechnie się sądzi. Międzynarodowe badanie European Community Respiratory Health Survey z 2002 roku wykazało, że obecność dywanów i dywaników w sypialni była związana z mniejszą liczbą objawów astmy i zmniejszoną reaktywnością oskrzeli.
Część naukowców wskazywało wówczas, że odpowiednio utrzymane dywany mogą działać jak swoiste „filtry”, zatrzymując alergeny przy podłodze i ograniczając ich unoszenie się w powietrzu.
Co więcej, w 2020 roku amerykański National Institutes of Health zaktualizował swoje oficjalne wytyczne dotyczące leczenia astmy i alergii. Nowe wytyczne NHLBI są neutralne wobec dywanów i nie zawierają już wcześniejszych zaleceń z 2007 roku dotyczących ich usuwania jako metody leczenia astmy.
Roztocza i kurz – prawdziwi wrogowie alergików
Głównym źródłem problemów alergików są roztocza kurzu domowego. Te mikroskopijne pajęczaki żywią się martwym naskórkiem, a ich odchody zawierają silnie uczulające białka. Ciepłe i wilgotne środowisko sprzyja ich namnażaniu – optymalna temperatura dla roztoczy to 20–25°C przy wilgotności powyżej 60%.
Warto zauważyć, że na gładkiej podłodze, np. płytkach, panelach, alergeny łatwiej unoszą się w powietrze przy każdym kroku czy przeciągu. Tymczasem dywany zatrzymują cząsteczki kurzu przy podłodze, skąd można je usunąć podczas odkurzania. Paradoksalnie oznacza to, że w niektórych przypadkach dywan może nawet poprawiać jakość powietrza, które wdychamy.
Znaczenie materiału – syntetyki kontra włókna naturalne
Przy wyborze dywanu materiał ma podstawowe znaczenie. Wykładziny dla alergików oraz dywany najlepiej wybierać spośród włókien syntetycznych:
polipropylen – nie zawiera białek ani celulozy, którymi żywią się roztocza; jest odporny na wilgoć i nie wchłania wody, co utrudnia rozwój drobnoustrojów;
poliester – ma właściwości antystatyczne, przyciąga mniej kurzu, jest łatwy w czyszczeniu i szybko schnie po namoczeniu;
bawełna – jedyne włókno naturalne polecane alergikom; dywany bawełniane można prać w pralce w wysokich temperaturach.
Alergicy powinni unikać dywanów wełnianych, ponieważ wełna zawiera białka stanowiące pożywkę dla roztoczy. Osoby wrażliwe na lanolinę (naturalny wosk obecny w wełnie) mogą dodatkowo reagować na sam materiał.
Jaki dywan dla alergika? Zwróć uwagę na wysokość runa
Oprócz składu materiałowego istotna jest struktura dywanu. Im krótsze i gęstsze włosie, tym łatwiej utrzymać czystość. Dla alergików zalecane są modele z runem nieprzekraczającym 10–12 mm. Dywany płasko tkane są najłatwiejsze do odkurzania i nie zatrzymują alergenów w głębokich warstwach włókien. Ponadto modele polipropylenowe z niskim runem szybko schną po czyszczeniu i są odporne na wilgoć.
Dywany shaggy o długim, puszystym włosiu, choć bardzo przytulne, nie będą dobrym wyborem dla osób wrażliwych na kurz. Trudniej z nich usunąć zanieczyszczenia, a gęste włókna stanowią kryjówkę dla roztoczy.
W ofercie Rugito znajdziesz dywany z krótkim runem – np. dywany sznurkowe, które są łatwe do odkurzania i odporne na zabrudzenia, dlatego sprawdzą się doskonale w domu alergika.
https://www.pexels.com/pl-pl/zdjecie/ludzie-notatnik-notes-dlugopis-5088174/
Wykładzina dla alergika – czy to dobry pomysł?
Wykładzina dla alergika będzie bezpieczna, pod warunkiem że wybierzesz model syntetyczny o niskim runie i zadbasz regularną pielęgnację. Wykładziny pokrywają całą podłogę, eliminując szczeliny i listwy przypodłogowe, w których często gromadzi się kurz.
Należy wówczas pamiętać o systematycznym odkurzaniu urządzeniem z filtrem HEPA – najlepiej co 2–3 dni. Dobrym wyborem są wykładziny dla alergików wykonane z polipropylenu, które łatwo utrzymać w czystości. Warto również szukać produktów z certyfikatem antyalergicznym, potwierdzającym niską emisję lotnych związków organicznych.
Jak dbać o dywan, by nie szkodził alergikowi?
Nawet najlepiej dobrany dywan wymaga odpowiedniej pielęgnacji. Regularne czyszczenie to podstawa utrzymania zdrowego środowiska w domu alergika:
odkurzaj minimum 2 razy w tygodniu – używaj odkurzacza z filtrem HEPA, który wychwytuje nawet najmniejsze cząsteczki alergenów;
regularnie pierz dywany – dywany do prania w pralce pierz w temperaturze powyżej 55°C, która skutecznie zabija roztocza;
stosuj czyszczenie parowe – gorąca para redukuje populację roztoczy i neutralizuje alergeny bez użycia chemii;
utrzymuj niską wilgotność powietrza – poziom poniżej 50% utrudnia rozwój roztoczy; rozważ więc zakup osuszacza powietrza;
wietrz dywan na mrozie – temperatura poniżej -15°C skutecznie eliminuje rozwój roztoczy.
https://unsplash.com/photos/white-and-black-device-R3KYh1a3xfU
Czy alergik musi rezygnować z dywanu?
Osoby cierpiące na alergie nie muszą całkowicie rezygnować z dywanów. Ważny jest jednak świadomy wybór materiału, odpowiedniej wysokości runa i staranna pielęgnacja. Dywany syntetyczne o krótkim włosiu mogą być bezpiecznie wykorzystywane w domu alergików, pod warunkiem regularnego odkurzania i okresowego prania.
Warto pamiętać, że sam dywan nie jest alergenem – problemem są roztocza i kurz, których ilość można skutecznie zmniejszać poprzez regularne czyszczenie. Wiele osób z alergiami korzysta z dywanów przez lata, nie odczuwając nasilenia objawów.
W sklepie z dywanami Rugito znajdziesz szeroki wybór dywanów przyjaznych alergikom – od minimalistycznych modeli sznurkowych po eleganckie dywany nowoczesne. Wybierz produkt dopasowany do swoich potrzeb i ciesz się przytulnym wnętrzem bez kompromisów.
Źródła:
1. Zock, J.P., Jarvis, D., Luczynska, C., Sunyer, J., Burney, P. (2002). Housing characteristics, reported mold exposure, and asthma in the European Community Respiratory Health Survey. Journal of Allergy and Clinical Immunology, 110(2), 285-292. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/12170270/
2. Expert Panel Working Group of the National Heart, Lung, and Blood Institute (2020). 2020 Focused Updates to the Asthma Management Guidelines: A Report from the National Asthma Education and Prevention Program Coordinating Committee Expert Panel Working Group. Journal of Allergy and Clinical Immunology, 146(6), 1217-1270. https://www.nhlbi.nih.gov/resources/2020-focused-updates-asthma-management-guidelines
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Czy dywany polipropylenowe są bezpieczne dla alergików?
Tak, polipropylen to jeden z najbezpieczniejszych materiałów dla alergików. Nie zawiera białek, którymi żywią się roztocza, nie wchłania wilgoci i jest łatwy w czyszczeniu. Dodatkowo włókna polipropylenowe mają właściwości antystatyczne, co ogranicza osadzanie się kurzu.
Jaki dywan dla alergika będzie najlepszy do pokoju dziecięcego?
Do pokoju dziecięcego sprawdzą się najlepiej dywany syntetyczne o wysokości runa do 10 mm, które nadają się do prania w pralce. Warto wybierać modele z certyfikatem Oeko-Tex, potwierdzającym brak szkodliwych substancji chemicznych w produkcie.
Jak często czyścić dywan w domu alergika?
Odkurzaj co najmniej dwa razy w tygodniu, a w sezonie pylenia nawet codziennie. Raz na kilka miesięcy zaleca się czyszczenie parowe lub pranie ekstrakcyjne. Dywany nadające się do prania warto prać co 4–6 tygodni.
Czy lepiej wybrać dywan tkany maszynowo czy ręcznie?
Dywany tkane maszynowo są zazwyczaj bardziej jednorodne, mniej pylą i łatwiej je utrzymać w czystości, dlatego częściej poleca się je alergikom.
<a href="https://pl.freepik.com/darmowe-zdjecie/mloda-chora-bizneswoman-kichajaca-w-chusteczce-podczas-pracy-w-biurze_25630370.htm">Obraz autorstwa Drazen Zigic na Freepik</a>
